Thuở nhỏ, tôi thường được nội nấu cho ăn nhiều món cháo. Nào cháo rau, cháo ốc, cháo cá, cháo gà,… Quê tôi, một miền nông thôn, chỉ vài cọng rau dền ngoài vườn, một buổi tát cá cũng đủ để chế biến thành các món cháo rất ngon. Nhưng tôi nhớ mãi hương vị thơm ngát, nồng nàn của tô cháo ếch giữa khuya bốc khói của nội nấu ngày ấy.
Khi những cơn mưa đầu mùa đổ xuống cánh đồng nứt nẻ sau cái nắng hạn oi nồng của mùa hè như đánh thức mọi sự sống của các loài sinh vật. Trời sụp tối cũng là lúc khúc nhạc đồng quê của ếch, nhái trỗi rộn ràng. Từ đầm, ao hay trên cánh đồng chúng kêu inh ỏi bằng một thứ tiếng vang rất xa, đó là tiếng réo gọi bạn tình bước vào mùa sinh sản. Lúc đó người làng tôi bắt đầu rủ nhau đi soi ếch.
Khi đi soi ếch người ta tắt đèn, lắng nghe, phát hiện nơi ếch kêu thì tiến lại gần rồi bật đèn lên “chộp” thật nhanh sao cho chính xác. Vì vậy mà ông bà ta có câu “con ếch chết vì cái miệng”. Nói thì đơn giản như vậy chứ cực kỳ khó khăn. Màu da của ếch rất giống với màu xám của đất nên khi thấy ánh đèn, ếch mọp đầu sát đất hay nhảy đi là kể như vô phương phát hiện. Sau vài giờ lặn lội soi thì cũng kiếm được một giỏ ếch hơn chục con trở lên đủ cho một bữa ăn cả nhà hay đem bán buổi chợ sáng mai.
Ếch đầu mùa mưa thường mập, béo ngậy, ruột ếch lại sạch và mang một đùm trứng rất ngon. Những con ếch cái phô chiếc đùi to gần bằng ngón tay cái người lớn, bụng chứa trứng no tròn; ếch đực thường nhỏ, có khi chỉ bằng một nửa ếch cái. Ếch có thể chế biến thành nhiều món như xào lăn, hấp, luộc, xé phay, rô ti, nướng,… Nhưng có lẽ món cháo ếch sẽ là thú vị nhất sau một đêm vất vả vật lộn ngoài đồng.
Lấy lá tre và tro sát vào thân ếch để vừa làm cho hết chất nhờn vừa làm cho ếch không còn động đậy mà nằm im để dễ làm thịt. Dùng kéo hay dao nhọn lột lớp da để riêng, sau đó loại bỏ hết bộ phận ngũ tạng của nó chỉ để lại bộ lòng, trứng. Rửa thật sạch và để cho ráo nước, chặt ếch ra từng miếng rồi đem băm thật nhuyễn, cho bột ngọt, muối vừa phải, ướp gia vị tỏi, tiêu, một ít sả để cho thấm. Ruột ếch làm sạch ngâm muối cho giòn, cắt nhỏ cùng với da ếch. Bắt chảo lên xào thịt, ruột và da vừa chín tới là nhắc xuống.
Món cháo ếch muốn thơm ngon hơn thì gạo nên rang vừa vàng trước khi nấu, nồi cháo sẽ không còn nhựa. Nấu cháo chín, khi ấy thả thịt vào nhắc xuống khỏi bếp. Hành lá băm nhỏ vừa để trang trí tô cháo vừa giúp ta ăn ngon miệng hơn, rắc thêm ít tiêu, vài lát ớt trước khi ăn để có cảm giác cay nồng... Bụng đói sau một buổi tối soi ếch mà có một tô cháo ếch nóng giữa khuya thì thật là tuyệt không gì bằng. Muỗng cháo cho vào miệng, một mùi thơm thoang thoảng của “hương đồng cỏ nội” như muốn thúc giục người ăn múc thêm những tô cháo nữa cho đến lúc no lòng.
Giờ đây, tôi không còn được thưởng thức món cháo ếch nội nấu. Những lúc bận bịu, mở gói cháo ăn liền mà lòng nhớ nội thật nhiều. Nội đã xa tôi, xa thật rồi. Hình bóng nội in dài bên bếp củi với nồi cháo ếch nóng hổi giữa khuya khi ba đi soi ếch về vẫn còn mãi trong ký ức tôi.
PHAN THỊ THANH LY
(Đóng góp bởi: B.Nhi)

| < Lùi |
|---|






